Çocuklarda Ateşe Dikkat

Dr. Çağatay KABAK
Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı

Çocuklarda ateşe dikkat

Özellikle kış aylarında enfeksiyon hastalıklarıyla birlikte çocuklarda sıkça görülen ateş müdahale edilmediğinde ciddi tablolara neden olabilirken, bazen de önemli hastalıkların belirtisi olabilir. Ateş ciddi bir hastalık habercisi midir? Hangi durumlarda doktora başvurulmalıdır? Gelin cevaplarını hep birlikte öğrenelim.

Yetişkin insanlar için normal vücut ısısının ortalama 37 derece olduğunu bildiren Hastanemiz Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Çağatay Kabak, çocuğun vücut ısısının makatta 38, kulakta 37.5, koltuk altından ise 37.2 derecenin üzerinde ölçülmesi halinde ‘ateşli’ kabul edildiğini kaydetti.

Vücut ısısı ölçülmeli

Bağışıklık sistemi henüz gelişmemiş 3 yaşın altındaki çocuklarda enfeksiyon hastalıklarının sık görüldüğüne dikkati çeken Dr. Çağatay Kabak, “Ateş; vücudun farklı virüs, bakteri ve diğer mikroorganizmaları tanımlama ve onlarla savaşın sonucu olarak ortaya çıkmaktadır” dedi.

Ateşin görülme nedenlerinin başında enfeksiyonların geldiğini anlatan Dr. Çağatay Kabak,  çocuklarda ilk 6 yaş içinde viral enfeksiyona bağlı ateşli hastalık geçirme riskinin fazla olduğunu kaydetti.

Ateşten şüphelenildiğinde, çocuğun vücut ısısının mutlaka ölçülmesi gerektiğine vurgu yapan Dr. Kabak, “Alına dokunularak hissedilen vücut ısısı güvenilir olmayıp, elden daha hassas termometreler gerçek vücut ısısını ölçerler” diye konuştu.

Dikkat edilmesi gereken hususlar

3 ay ve altındaki tüm bebeklerin mutlaka tıbbi açıdan değerlendirilmesi ve susuzluğu engellemek için vücut sıvısının eksik bırakılmaması gerektiğini belirten Dr. Çağatay Kabak, şöyle devam etti:

“Yüksek ateş, özellikle küçük çocuklarda hızlı su kaybına sebep olarak ‘dehidratasyon’ yaratabilir. Su, çorba, meyve suları verilebilecek iyi seçeneklerdir. Kafein içeren kola ve çay gibi içecekler idrar söktürücü etkisinden dolayı su kaybına sebep olacağından içirilmemelidir. Yemek istemeyen çocuklar zorlanmamalıdır. Çocuk ne yemek istiyorsa kabul edilebilir miktarlarda izin verilmelidir.

Alın, şakaklar, koltukaltı, kasıklar ve bacak arkalarına ıslak ve ılık kompres uygulanması ateşi düşürmede oldukça etkili bir yöntemdir. Soğuk su ve alkol, ateşin yükselmesine sebep olabilecek ve titreme yaratacağından kullanılmamalıdır. Uygulanan kompresler sık sık değiştirilmelidir.

Aşırı kıyafet giydirme ateşin daha fazla yükselmesine neden olabileceğinden, çocuklar çok az giydirilmeli, giysiler uyurken daha da azaltılmalıdır. Terletme yöntemi ile ateş düşürülemeyeceği gibi daha fazla zarar verebileceği unutulmamalıdır.” 

Dr. Çağatay Kabak, ‘’Reye sendromu’’ olarak bilinen ani karaciğer ve beyin hasarı ile seyreden hastalığa neden olduğu için 12 yaş ve altındaki çocuklarda aspirinin, ateş düşürücü olarak kullanılmaması gerektiğinin altını çizdi.

Ateşte acil durumlar

Ateşin çocuğun yaşına, mevcut hastalığına ve diğer bulguların varlığına göre değişiklik gösterdiğini vurgulayan Dr. Çağatay Kabak, “Çocuğun durumuyla ilgili yorum yapmakta zorluk çekildiğinde doktora danışılmalıdır” uyarısını yaptı.

Dr. Kabak, aşağıda belirtilen durumlarda hiç vakit kaybetmeden doktora başvurulması gerektiğini söyledi.

-3 ay veya daha küçük bebeğin ateşi makattan 38 derecenin üzerindeyse,

-3-6 aylık bebeklerde ateş 38.3 ve üzerindeyse

-6 aydan büyük bebeklerde 40 derece ateş ölçülüyorsa,

-Ateşle beraber ağlama susturulamıyor, ateşin düşmesine rağmen huzursuzluk devam ediyor, sürekli uyuklama hali, bilinç bulanıklığı ve sayıklama varsa

 -Ateşle beraber vücutta kızarıklık bulguları varsa,

- Bebekte susuzluk bulguları (ağlarken gözyaşı olmaması, bıngıldakta çöküklük, dudak ve ağız içi kuruluğu, idrar miktarında azalma gibi) mevcutsa,

- Daha öncesinde veya ateşli iken havale geçirmişse,

- 72 saatten daha uzun süre ateş devam ediyorsa,

- Ateşle beraber öksürük, kulak, boğaz veya karın ağrısı, ense sertliği, sık idrara çıkma, idrar renginde değişiklik, kusma, ishal, eklemlerde kızarıklık, eklem hareketlerinde kısıtlılık ve şişme mevcutsa doktora başvurulmalıdır.